We wrze\u015bniu obchodzimy Mi\u0119dzynarodowy Dzie\u0144 Ochrony Warstwy\nOzonowej – \u015bwi\u0119to uchwalone przez Zgromadzenie Og\u00f3lne ONZ w roku 1994, celem\nupami\u0119tnienia podpisania Protoko\u0142u Montrealskiego w sprawie substancji\nniszcz\u0105cych warstw\u0119 ozonow\u0105 (1987 r.). W\u00f3wczas ostatecznie doprowadzi\u0142o to do\nwycofania z obrotu nawet do 99 procent substancji chemicznych silnie\nzubo\u017caj\u0105cych warstw\u0119 ozonow\u0105, zawartych mi\u0119dzy innymi w lod\u00f3wkach. Wysi\u0142ki te\nmaj\u0105 du\u017ce znaczenie z punktu widzenia ochrony ca\u0142ego klimatu Ziemi \u2013 pokazuj\u0105\nte\u017c, \u017ce globalna mobilizacja w obliczu zagro\u017ce\u0144 klimatycznych jest mo\u017cliwa.<\/p>\n\n\n\n

Dzi\u015b warstwa ozonowa, kt\u00f3ra chroni nas przed szkodliwym\npromieniowaniem ultrafioletowym S\u0142o\u0144ca, powoli si\u0119 regeneruje. Warto doda\u0107, \u017ce\nozonosfera jest warstw\u0105 ochronn\u0105 wa\u017cn\u0105 dla ca\u0142ego \u017cycia na Ziemi, dzi\u0119ki kt\u00f3rej\nnajprawdopodobniej mo\u017cliwe sta\u0142o si\u0119 w og\u00f3le wyj\u015bcie istot \u017cywych na l\u0105d. Ozon\nznajduj\u0105cy si\u0119 w g\u00f3rnych warstwach atmosfery ca\u0142kowicie poch\u0142ania\u0142 zab\u00f3jcze dla\nnich promieniowanie UV-C.<\/p>\n\n\n\n

Globalny program obserwacji atmosfery WMO, w kt\u00f3rym bierze\nudzia\u0142 oko\u0142o 100 kraj\u00f3w, dostarcza bie\u017c\u0105ce informacje na temat grubo\u015bci i\nkszta\u0142tu ziemskiej warstwy ozonowej. Jak wygl\u0105da obecna sytuacja? Najnowsze\noceny zubo\u017cenia warstwy ozonowej pokazuj\u0105, \u017ce warstwa ta odbudowuje si\u0119 w\ntempie 1-3% na dziesi\u0119ciolecie, pocz\u0105wszy od roku 2000. Proces ten dla p\u00f3\u0142kuli\np\u00f3\u0142nocnej musi potrwa\u0107 jeszcze co najmniej do roku 2030, a dla obszar\u00f3w polarnych\n\u2013 nawet do roku 2060.<\/p>\n\n\n\n

Wed\u0142ug doniesie\u0144 S\u0142u\u017cby Monitorowania Atmosfery programu Copernicus tegoroczna dziura ozonowa ma by\u0107 jedn\u0105 z najmniejszych od lat, ze wzgl\u0119du na wydarzenie meteorologiczne znane jako nag\u0142e ocieplenie stratosferyczne. Zaburzy\u0142o ono zimny wir polarny, kt\u00f3ry nap\u0119dza tworzenie si\u0119 dziury ozonowej. Gdy stratosfera ogrzewa si\u0119 w taki spos\u00f3b, ilo\u015b\u0107 oko\u0142obiegunowych chmur stratosferycznych ulega zmniejszeniu, przez co tracimy mniej ozonu. Wir ten jest obecnie bardziej zaburzony ni\u017c zwykle (w tym roku przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 on te\u017c w kierunku Ameryki Po\u0142udniowej), a wi\u0119cej bardziej miesza si\u0119 on z bogatszym w ozon powietrzem z innych obszar\u00f3w atmosfery, le\u017c\u0105cych ju\u017c poza wirem. W rezultacie tegoroczna dziura ozonowa okaza\u0142a si\u0119 by\u0107 znacznie os\u0142abiona. Cz\u0119\u015b\u0107 naukowc\u00f3w przewiduje, \u017ce b\u0119dzie ona jedn\u0105 z najmniejszych, jakie widzieli\u015bmy od po\u0142owy lat osiemdziesi\u0105tych.<\/p>\n\n\n\n